Elektrik Enerjisinin Taşınması

Yayınlanma 6. Sınıf Fen ve Teknoloji Konu Anlatımı

Elektrik enerjisinin üretilmesi için şehir merkezlerinden uzak yerlere tesisler kurulur. Bu tesislere elektrik santrali adı verilir.

 

Elektrik santralinde üretilen enerji direk üstünden geçen kablolar sayesinde ya da yer altından geçen kablolar sayesinde evlerimize kadar taşınır. Kullanılan bu kablolar elektrik enerjisini iletebilen maddelerden yapılır.

Elektirk enerjisini iletebilen maddelere iletken maddeler adı verilir. Şekilde görülen maddeler iletkenlere örnek olarak gösterilebilir.

 

 

 

Şekilde görülen maddeler bir elektrik devresi kurulup bu devrenin test uçlarına bağlanırsa ampulün ışık verdiği görülür.

 

Bazı maddelerse elektrik enerjisini iletmeyebilir. Bu tür maddelere yalıtkan maddeler adı verilir. Şekilde görülen maddeler yalıtkanlara örnek olarak gösterilebilir.

 

 

 

Şekilde verilen maddeler elektrik devresinin test uçlarına bağlanırsa ampul ışık vermez.Çünkü bu maddeler elektrik enerjisini iletmeyen  maddelerdir. Ayrıca saf su da yalıtkan bir maddedir.

 

Katı ve sıvıların yalıtkan yada iletken olma durumları yukarda görüldüğü gibidir. Yalıtkan bir madde olan hava yıldırım ve şimşek gibi elektrik boşalması olaylarında iletkenlik kazanır.

 

İletken maddelerin elektrik enerjisini iletmesi sırasında temas halinde bulunduğu yüzeylere elektrik taşırlar. bunun için iletken maddelerin etrafı yalıtkan maddelerle kaplanarak olası bir elektrik çarpması önlenmiş olur. Elektrik enerjisi insan üzerinden toprağa akar bu nedenle iletkenle bağlantının kesilmesi gerekir. Yalıtkanlar bu sayede bizi tehlikelerden korurlar.

 

 

<>Bir yalıtkan madde iletkenlik özelliği kazanabilir. Örneğin normalde elektriği iletmeyen bir tahta parçası ıslatılınca elektriği ileten bir maddeye dönüşür.Bu nedenle ıslak elle prizlere ve fişlere dokunulmamalıdır.

 

 

<>Yalıtkanlarla sarılan kablo ve prizlerde zamanla kırılmalar ve yıpranmalar meydana gelir. Bu fişlerle uğraşılması olası bir elektrik çarpmasına davetiye çıkarabilir. 

 

<>Çok yüksek enerjiye sahip elektrik iletim hatlarının altında durmak olası tehlikelere zemin hazırlar. 

 

 

<>Prizlere çok fazla fiş takıldığında iletken maddelerde meydana gelen aşırı ısınma yalıtkan maddelerin erimesine ve olası bir yangına neden olabilir.