6.Sınıf Türkçe Paragrafta Ana Düşünce

Yayınlanma 6. Sınıf Türkçe Konu Anlatımı

Paragrafta Ana Düşünce

 

 

Paragrafta asıl anlatılmak istenendir. Paragrafın yazılma amacı, ana düşüncesini verir. Yazar, önce anlatmak istediği şeyi seçer, sonra bir konu üzerinden bunu kağıda geçirir. Yazının tamamında ortaya sürülen düşünce ana düşünce ya da ana fikirdir.

Ana düşünce paragrafın içinde bir cümle hâlinde verilebilir. Genelde ilk ya da son cümlelerde bulunabileceği gibi bazen ara cümlelerde de ana düşüncenin geçtiği görülebilir. Bazı parag- raflarda ise net bir şekilde ana düşünce cümlesi bulunmaz. Bu tür paragraflarda parçanın tama- mını değerlendirip bir sonuca varmak gerekir. Paragrafların konusu “yaşama sevinci” “dostluğun yararları” “sevginin insan hayatındaki yeri” gibi ifade edilir.

 

Oysa ana düşünce bir cümle şeklinde verilir.

 

 

“Her kitap, bir iletidir.” “Düşünce, insanı insan yapan özelliğidir.” gibi ifadeler ana düşünce cümlesi olarak kullanılabilir.

Örnek:

 

Yazar olmak sanıldığı kadar kolay değildir. Gü- nümüzde iki kitap okuyan “yazarım” diye yayga- rayı koparıyor ama ben onlara inatla “yazamaz- sınız” diyorum. Yazar olmak bedel isteyen bir iş- tir. Okumanın ve acı çekmenin hakkını verebilen- ler gerçek yazar olabilir bana göre.

 

Bu paragrafın ana düşüncesi “Yazar olmanın bir bedeli vardır.” cümlesiyle ifade edilebilir. Yazar parçanın tamamında bu düşünceyi dile getirme- ye çaışmıştır. Dikkatli bakılırsa bu ifadenin par- çanın içinde de geçtiği görülür.

 

ÖRNEK SORU

“Ben fikrimi değiştirdim, şimdi eskisi gibi düşün- müyorum.” diyen adam az görülür. Bugün söyle- dikleri dün söylediklerine uymayanlar bile: “Ben değişmedim, dün de böyle düşünüyordum, değiştiğimi sananlar beni anlamamış.” derler.

Parçanın ana düşüncesi aşağıdakilerden hangisidir?

 

A) İnsanlar düşüncelerini ifade etmekte çoğu zaman güçlük çekerler.

B) İnsanın düşüncelerinde günden güne değişiklikler görülebilir.

C) Yaşam şartları değiştikçe insanların düşünceleri de değişir.

D) Fikirleri değişse de insanların bunu dile getirmesi zordur.

2006 OKS

 

ÇÖZÜM

Parçada, insanların değişebilecekleri ama kendilerinin bu değişimi ifade edemedikleri anlatılmış. İnsanların “Ben değiştim.” demek yerine “Ben hep böyleydim.” dedikleri vurgulanmış. Buradan insanların değişebilecekleri ama bu değişimi dile getirmelerinin ne kadar zor olduğu sonucuna ulaşılabilir.

Yanıt D

 

ÖRNEK SORU

Tiyatrosu olan bir memlekette kötülükler, hatalar sürüp gitmez. Çünkü, hayatın bir örneği olan sahnede aktörler, insanlığa ayna olurlar. Biz, kendimizi onlarda görürüz. Onlar bize ne olduğumuzu, ne olmak istediğimizi, ne olmaktan korktuğumuzu gösterirler.

Parçada asıl anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

 

A) Tiyatronun eğitimde önemli bir rol oynadığı

B) Kötülüklerin tiyatro ile önlenebileceği

C) Aktörlerin hayatımızı canlandırdığı

D) Tiyatro sahnelerinde gerçeklerin yansıtıldığı

1993 DPY

 

ÇÖZÜM

Paragrafta tiyatronun insana iyi ve kötüyü göstererek onları eğittiği vurgulanmıştır.

Yanıt A

 

ÖRNEK SORU

İnsanların genel eğilimi, bir sözü kim söylerse söylesin, bu sözde kendisinin peşin olarak benimsediği yargıları aramaya ve bulmaya yöneliktir. İnsanlar “Ne yapmam gerekiyor söyle.” diye haykırır; ama bu haykırışlarında şu emir saklıdır. “Söyleyeceğin şey benim yapmak istediğim şey olsun.”

Paragraftaki düşünceyi destekleyen atasözü aşağıdakilerden hangisidir?

 

A) Söyleyenden dinleyen arif gerek.

B) Söz söyle alana kulağında kalana.

C) Akılları pazara çıkarmışlar, herkes yine kendi aklını almış.

D) Akıl olmayınca başta, ne kuruda biter ne yaşta.

2004 OKS

 

ÇÖZÜM

Parçada insanların zor durumda kaldıklarında nasihat dinlemek istedikleri ama verilen nasihatlar yerine yine kendi bildiklerini yapmaya devam ettikleri anlatılmış. Yani herkes, kendince en iyi çözümleri üretir. Kimse aklına, yargılama gücüne toz kondurmak istemez. Seçenekler arasında bu yargıyı destekleyen ifade de “Akılları pazara çıkarmışlar, herkes yine kendi aklını almış.” atasözüdür.

Yanıt C

 

ÖRNEK SORU

Otuz kırk yıl önceki edebiyat dergileri taranacak olursa o günkü tartışma konularının bugün yeniden tartışılmakta olduğu görülür. Her kuşak, edebiyatımıza bir bütün olarak değil de kendi kısa geçmişi ölçüsünde bakıyor. Bu nedenle de edebiyat dünyasına adım attığı sırada hazır bulduğu sorunu kendinde başlayıp kendinde biten bir sorun olarak görüyor.

Paragrafta aşağıdakilerin hangisinden şikâyet edilmektedir?

 

A) Yeteri kadar genç sanatçı yetişmeyişinden

B) Genç sanatçıların geçmiş edebiyatı tanımayışlarından

C) Edebiyat sorunlarına çözüm bulmanın zorluğundan

D) Yazar ve şairlerin tartışmayı fazlaca sevmelerinden

2004 OKS

 

ÇÖZÜM

Parçada ağırlık olarak dergilerden söz ediliyor. Ama anlatılmak istenen düşüncenin dergilerle direkt bir ilgisi yok. Dergilerde aynı düşüncelerin tartışılması temasını yazar, kuşaklar arasındaki iletişimsizliği anlatabilmek için örnek olarak seçmiştir. Anlatılmak istenen düşünce şu şekilde ifade edilebilir: Genç edebiyatçılar, geçmiş kuşakları tanımadıkları için onların hatalarından, tartışmalarından ders almıyor ve onların düştüğü hatalara düşmeye devam ediyorlar. Bu şekilde de edebiyatımız fazla bir mesafe kaydedemiyor.

Yanıt B

Yorum ekle


Güvenlik kodu
Yenile