Din Ve Kültür Arasındaki İlişki Nedir ?

Yayınlanma 7. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Konu Anlatımı

Din, kültürün ayrılmaz bir öğesidir. En ilkel toplumlardan en gelişmiş toplumlara kadar her toplumun bir dini vardır. Kültür, toplumlara birlik ve beraberlik bilinci kazandırır. Kültür ve din arasında karşılıklı bir ilişki vardır. Dini, kültürü oluşturan öğelerden ayrı düşünmek mümkün değildir. Din, diğer kültür öğeleri üstünde de etkiye sahiptir. Her kültür, ait olduğu toplumun dili ahlak kuraları sanat ve edebiyatı tarihi bayram ve özel günler gibi bütün kültür öğeleri dinden etkilenmektedir. Bu da dinin basit bir kültür öğesi olmadığının bir kanıtıdır.

 

DİLİMİZİN ÜZERİNDEKİ DİNİ MOTİFLER

 

Dilimizde dini kelime ve kavramlar yer aldığı için hemen her edebi eserde bu kelime ve kavramlara rastlamak mümkündür. Örneğin; haram, helal, doğru, yanış, günah, sevap, hayırlı, hayırsız gibi değer yargılarının şekillenmesinde dinimizin etkisi vardır. Ayrıca bu sözcükler edebi eserlerde yer almaktadır. Dini edebi türler vardır İslam dininde örneğin; Mevlana, Yunus Emre, Hacı Bektaşi Veli gibi Türkçeyi kullanarak dini eserler yazmışlardır. Türklerde milli unsuru kuran şeyler arasında dinde yer almaktadır. Eğer Türkler Müslüman olmasalardı değişik isimlerde kavimler halinde dağılıp gide bilirlerdi. Türklüklerinin durumları bunun en önemli kanıtıdır.

 

ÖRF VE ADETLERİMİZDE DİNİ MOTİFLER

 

Örf ve adetlerimiz kültürümüzün en etkili öğeleri arasında yer almaktadır. Örf ve adetlerimizin oluşmasında dinin etkileri de görülmektedir. Örneğin; büyüklere saygı, küçüklere sevgi, hastayı ziyaret etmek, bayramlaşmak, misafire ikramda bulunmak vb. bizim güzel örf ve adetlerimizdendir. Gördüğünüz gibi dini davranışlarımız ile geleneksel davranışlarımız birbirinden ayrılamaz hale gelmiştir.

 

MUSİKİMİZDE DİNİ MOTİFLER

 

Türk kültüründe dini duygu ve düşünceleri anlatmak için de musiki kullanılmıştır. İlahiler, nefesler ve dini içerikli şarkılar bestelenmiş. Sonuçta Türk tasavvuf musikisi ortaya çıkmıştır.

 

MİMARİMİZDEKİ DİNİ MOTİFLERBütün dinler kendi ibadethanelerini özenle ve ulaşabildikleri en yüksek ustalıkla yapmışlardır. Bu eserler o kültürün simgesi haline gelmiştir. Örneğin; Türkiye’yi tanıtım resimlerinde en çok yer alan görüntülerin arasında birer sanat harikası olan camiiler, minareler, külliyeler, medreseler, türbeler, şadırvan ve çeşmeler gelmektedir.

 

LAİKLİK

 

Laiklik, din ve devlet işlerinin birbirinden ayrı tutulmasına denir. Bir devlet içerisinde çeşitli din ve mezheplere inanan insanlar bulunabilir. Devletin bunlara hiçbir ayrım yapmadan hizmet etmesi bunların inançlarını ve ibadet etme özgürlüğünü güvence altına alması gerekir. Laik bir devletin dini düşünce ve kuruluşların etkisinden bağımsız olması ve genel olarak düşünce özgürlüğü anlamına gelmektedir. Yani isteyen istediği dine inanabilir ve inandığı dinin ibadetlerini yerine getire bilir. Bu güvence altında olmak devletin yönetimindedir. Laik devlet dini konularda tamamen tarafsızdır. Türkiye Cumhuriyeti laiklik anlayışını 1937 yılında bir yönetim biçimi olarak kabul etmiştir. Anayasamızın 24.maddesi ile din ve vicdan özgürlüğü güvence altına alınmıştır.

 

8.Sınıf 2.Ünite

 

DERS NOTLARI:

 

1.KÜLTÜR VE KÜLTÜRÜN ÖĞELERİ

 

Kültür bir ulus veya toplumun tarih boyunca geçirdiği yaşantılar sonucunda oluşturduğu maddi ve manevi birikimi demektir Daha kısa bir ifadeyle kültür bir toplumun yaşam biçimidir

 

Kültürün öğelerini iki grupta incelemek mümkündür Birinci gruba girenlere maddi unsurlar ikinci gruba girenlere ise manevi unsurlar denir Kültürün maddi öğelerini şunlardır Sanat, mimari ve edebiyat eserleri köprüler kervansaraylar camiler müzik aletleri ve eserleri, destanlar bu gruba örnek olarak verilebilir Giyim-kuşamla ilgili öğeler ile günlük hayatta kullanılan çeşitli araç ve gereçlerde maddi kültür öğeleridir

 

Manevi öğeler ise şunlardır. Dil, ahlak kuralları, din, estetik anlayışlar örf ve adetler, gelenek ve görenekler, düşünce eserleri, tarih bilinci vb

 

Türkiye Cumhuriyeti Devletinde yaşayan bizlerin ortak kültürünün adı Türk kültürüdür Bu kültürün maddi ve manevi öğeler bizi birbirimize bağlamaktadır Özellikle vatan, bayrak, istiklal marşı gibi öğeler bizim birliğimizi simgeler

 

Kültürün maddi ve manevi öğelerini birbirinden ayrı görmek olanaksızdır Çünkü bunlar birbirlerinden sürekli etkilenmektedirler Ortaya konulmuş bir maddi öğenin arkasında mutlaka manevi unsurların etkisi vardır

 

Bütün bu kültür öğeleri Türkiye Cumhuriyeti Devletinin koruması allındadır Bunun için, her Türk vatandaşının bu değerlere sahip çıkması gerekir Kültürel değerlerine sahip çıkmayan uluslar özgürlüklerini korumada sıkıntıya düşerler

 

2 -KÜLTÜRÜMÜZÜN AYRILMAZ ÖĞESİ OLARAK DİN

 

Din, kültürü oluşturan önemli bir öğedir. Dini, kültürü oluşturan öğelerden ayrı düşünmek olanaksızdır Dünyadaki çeşitli dinlere inanan insanlar, kültürel olarak ortak bir nitelikle anılabilmektedir Örneğin, Hıristiyan kültürü, Yahudi kültürü Budist kültürü ve İslam kültürü gibi

 

Kültürün ayrılmaz bir öğesi olan din, diğer kültür öğeleri üstünde etkiye sahiptir Her kültür, inanılan dinin izlerini taşır Bu, bütün dinlerin özelliğidir Diller ahlak kuralları, sanat ve edebiyat, tarih vb bütün kültür öğeleri dinden etkilenmişlerdir Hepsinin içeriğinde inanılan dinin izleri vardır Bunun için din, basit bir kültür öğesi değildir Aksine diğer öğeleri de etkileyen bir niteliğe sahiptir

 

Dinin bu etkin özelliği bize şunu hatırlatmaktadır Bir kültürü anlayabilmek ve yaşayabilmek, diğer bütün öğeler gibi, din öğesini de iyi tanımayı gerektirmektedir içinde yaşanılan kültürü doğru anlayıp yaşabilmek için bu daha da önemlidir

 

3. DİNİN KÜLTÜRÜMÜZ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ

 

Dinin kültürümüz üzerinde önemli etkileri vardır. Bizim kültürümüz üzerinde etkili olan ise İslam dır. Çünkü Türk ulusunun %99'u Müslüman’dır. Geri kalanı ise diğer dinlere mensup vatandaşlarımızdan oluşmaktadır. Dolayısıyla bizim kültürümüz üzerinde etkili olan din, İslam dinidir.

 

İslam dinini hemen bütün kültürel unsur ve değerlerimiz üzerinde etkisi vardır. Bu etki bugün de devam etmektedir. Dilimiz, edebiyatımız, örf ve adetlerimiz, sanatımız, musikimiz ve mimarimiz üzerinde İslam dininin etkileri bulunmaktadır. Bu etkileri, bazen anlayarak, bazen de farkında olmaksızın yaşamaktayız. Oysa, bu etkilerin neler olduğunu bilirsek, onlara karşı daha bilinçli davranma şansına sahip olabiliriz. Böylece, onları anlama ve ilerletme şansını da yakalayabiliriz.

 

İslam dininin kültürümüz üzerindeki etkilerini, kültürümüzün öğeleri üzerinde inceleme yaparak ortaya koyabiliriz.