Anlamına Göre Fiiller

1. İş fiilleri :

 

 

 

Öznenin yaptığı işin bir nesne üzerinde gerçekleştiği fiillerdir. Yani iş fiilleri nesne alabilirler. İş fiilleri çatı bakımından geçişli fiillere örnektir.

 

Kır-, oku-, tanı-, yaz-

 

Örnekler :

 

- aceleyle elindeki bardağı kırdı.

 

- evi baştan aşağı boyadı.

 

- öğretmenin verdiği ödevi yaptı.

 

 

 

2. Oluş fiilleri :

 

 

 

Zamanla meydana gelen değişimleri anlatan fiillerdir. Öznenin yapısında belli bir sürece bağlı olarak meydana gelen farklılaşmayı anlatan fiillerdir. Örneğin ” olgunlaş- ” oluş fiilidir. Çünkü olgunlaşmak için önce ham olmak ve zamanla kıvama gelmek gerekir. Başka bir örnek olarak ” kızar- ” fiili verilebilir. Kızarmak önce farklı bir renkte iken zamanla kırmızı renge dönüşme anlamını taşır.

 

Örnekler :

 

- ağaçlar aniden sarardı.

 

- çiçekler baharın gelmesiyle yeşerdi.

 

- hava karardı.

 

 

 

3. Hareket fiilleri:

 

 

 

Öznenin fiili gerçekleştirirken hangi durum içerisinde olduğunu belirten fiillerdir. Durum fiilleri genellikle nesne almazlar.

 

Örnekler :

 

- ağlayarak gitti.

 

- köpeği görünce korktu.

 

- arkadaşına çok kızdı.