Örnek Sorularla Yargı Organı Konu Anlatımı

Yayınlanma Kpss Vatandaşlık

 

 

 

 

 

 YARGI ORGANI 

 

 

 1876 ve 1921 Anayasaları yargı 

 

fonksiyonundan hiç bahsetmemiş ve yargıyı 

 

bağımsız bir kuvvet olarak 

 

vasıflandırmamışlardır. 

 

 İlk kez 1924 Anayasası yargıyı bağımsız bir 

 

kuvvet olarak benimsemiş ve 1961 

 

Anayasası’yla da Anayasa Mahkemesi 

 

kurularak Anayasanın üstünlüğü ilkesi tam 

 

olarak benimsenmiştir. 

 

 1982 Anayasası’na göre, “yargı yetkisi, Türk 

 

Milleti adına bağımsız mahkemelerce 

 

kullanılır.” 

 

 Yargı fonksiyonu Mahkemelerin Bağımsızlığı 

 

ve Hâkimlik Teminatı ilkelerine göre yerine 

 

getirilir. 

 

 

 

 MAHKEMELERİN BAĞIMSIZLIĞI İLKESİ: 

 

 

 

 1982 Anayasası'na göre, Hâkimler görevlerinde 

 

bağımsızdırlar. Anayasaya, kanuna ve hukuka 

 

uygun olarak vicdani kanaatlerine göre karar 

 

verirler. 

 

 Hiçbir organ, makam, merci veya kişi, yargı 

 

yetkisinin kullanılmasında mahkemelere ve 

 

hâkimlere emir ve talimat veremez; genelge 

 

gönderemez, 

 

 

 

tavsiye ve telkinde bulunamaz. 

 

 Görülmekte olan bir dava hakkında Yasama 

 

Meclisi’nde yargı yetkisinin kullanılması ile 

 

ilgili soru sorulamaz, görüşme yapılamaz veya 

 

herhangi bir beyanda bulunulamaz. 

 

 Yasama ve yürütme organları ile idare, 

 

mahkeme kararlarına uymak zorundadır. 

 

 HÂKİMLİK TEMİNATI: 

 

 

 

 1982 Anayasası’na göre, hakimler ve savcılar 

 

azlolunamaz. Kendileri istemedikçe 

 

Anayasa’da gösterilen yaştan (65 yaş) önce 

 

emekliye ayrılamaz. 

 

 Bir mahkemenin veya kadronun kaldırılması 

 

sebebiyle de olsa, aylık, ödenek ve diğer özlük 

 

haklarından yoksun kılınamaz. 

 

 Meslekten çıkarılmayı gerektiren bir suçtan 

 

dolayı hüküm giymiş olanlar, görevini sağlık 

 

bakımından yerine getiremeyeceği kesin olarak 

 

anlaşılanlar veya meslekte kalmalarının uygun 

 

olmadığına karar verilenler hakkında 

 

kanundaki istisnalar saklıdır. 

 

ÖRNEK SORU 

 

Aşağıdakilerden hangisi, hâkim ve savcı 

 

güvencesi ile ilgili olarak 1982 Anayasası’nda 

 

yer olan kurallardan biri değildir? 

 

A) Hâkim ve savcıların azledilememesi 

 

B) Hâkim ve savcıların özlük işlerinde Hâkimler 

 

ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun yetkisi olması 

 

C) Yüksek mahkemelerin hâkimlerinin ancak 

 

Cumhurbaşkanı’nca görevden alınabilmesi 

 

D) Hâkim ve savcıların 65 yaşından önce istekleri 

 

dışında emekli edilememesi 

 

E) Hâkimlerin görevlerinde bağımsız olması 

 

 (1999/DMS) 

 

 Cevap: C 

 

 

 

HÂKİMLER VE SAVCILAR YÜKSEK KURULU 

 

 Yargının en üst kuruludur. 1961 Anayasası’yla 

 

kurulmuştur. 

 

 Mahkemelerin bağımsızlığı ve hakimlik 

 

teminatı ilkelerine göre görev yapar. 

 

 Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu 22 asıl ve 

 

12 yedek üyeden oluşur; 3 daire halinde çalışır 

 

(2010 Anayasa değişikliği). 

 

 Kurulun başkanı Adalet Bakanı’dır. Kurulun 

 

doğal üyesi ise Adalet Bakanlığı 

 

Müsteşarı’dır. 

 

 Üyelerin Seçimi; (2010 Anayasa 

 

Değişikliği) 

 

 Kurulun, 4 asıl üyesi, nitelikleri kanunda 

 

belirtilen; yükseköğretim kurumlarının hukuk 

 

bilimler dallarında görev yapan öğretim üyeleri 

 

ile avukatlar arasından Cumhurbaşkanı’nca, 

 

 3 asıl ve 3 yedek üyesi Yargıtay üyeleri 

 

arasından Yargıtay Genel Kurulu’nca,  

 

 

 

 2 asıl ve 2 yedek üyesi Danıştay üyeleri 

 

arasından Danıştay Genel Kurulu’nca, 

 

 1 asıl ve 1 yedek üyesi Türkiye Adalet 

 

Akademisi Genel Kurulu’nca kendi üyeleri 

 

arasından, 

 

 7 asıl ve 4 yedek üyesi birinci sınıf olup, birinci 

 

sınıfa ayrılmayı gerektiren nitelikleri 

 

yitirmemiş adlî yargı hâkim ve savcıları 

 

arasından adlî yargı hâkim ve savcılarınca, 

 

 3 asıl ve 2 yedek üyesi birinci sınıf olup, birinci 

 

sınıfa ayrılmayı gerektiren nitelikleri 

 

yitirmemiş idarî yargı hâkim ve savcıları 

 

arasından idarî yargı hâkim ve savcılarınca, 

 

4 yıl için seçilir. Süresi biten üyeler yeniden 

 

seçilebilir. 

 

 Kurul üyeliği seçimi, üyelerin görev süresinin 

 

dolmasından önceki 60 gün içinde yapılır. 

 

Cumhurbaşkanı tarafından seçilen üyelerin 

 

görev süreleri dolmadan Kurul üyeliğinin 

 

boşalması durumunda, boşalmayı takip eden 

 

60 gün içinde, yeni üyelerin seçimi yapılır. 

 

Diğer üyeliklerin boşalması halinde, asıl 

 

üyenin yedeği tarafından kalan süre 

 

tamamlanır. 

 

 Yargıtay, Danıştay ve Türkiye Adalet 

 

Akademisi genel kurullarından seçilecek Kurul 

 

üyeliği için her üyenin, birinci sınıf adlî ve 

 

idarî yargı hâkim ve savcıları arasından 

 

seçilecek Kurul üyeliği için her hâkim ve 

 

savcının oy kullanacağı seçimlerde, en fazla oy 

 

alan adaylar sırasıyla asıl ve yedek üye seçilir. 

 

Bu seçimler her dönem için bir defada ve gizli 

 

oyla yapılır. 

 

 

 

 Görevleri ve Yapısı: 

 

 

 

 Kurulun, Adalet Bakanı ile Adalet Bakanlığı 

 

Müsteşarı dışındaki asıl üyeleri, görevlerinin 

 

devamı süresince; kanunda belirlenenler 

 

dışında başka bir görev alamazlar veya Kurul 

 

tarafından başka bir göreve atanamaz ve 

 

seçilemezler (2010 Anayasa Değişikliği). 

 

 Kurulun yönetimi ve temsili Kurul Başkanına 

 

aittir. Kurul Başkanı dairelerin çalışmalarına 

 

katılamaz. Kurul, kendi üyeleri arasından daire 

 

başkanlarını ve daire başkanlarından birini de 

 

başkanvekili olarak seçer. Başkan, 

 

yetkilerinden bir kısmını başkanvekiline 

 

devredebilir (2010 Anayasa Değişikliği). 

 

 Kurul, adlî ve idarî yargı hâkim ve savcılarını 

 

mesleğe kabul etme, atama ve nakletme, geçici 

 

yetki verme, yükselme ve birinci sınıfa ayırma, 

 

kadro dağıtma, meslekte kalmaları uygun 

 

görülmeyenler hakkında karar verme, disiplin 

 

cezası verme, görevden uzaklaştırma 

 

işlemlerini yapar. Adalet Bakanlığı’nın, bir 

 

mahkemenin kaldırılması veya yargı çevresinin 

 

değiştirilmesi konusundaki tekliflerini karara 

 

bağlar; ayrıca, Anayasa ve kanunlarla verilen 

 

diğer görevleri yerine getirir. 

 

 Hâkim ve savcıların görevlerini; kanun, tüzük, 

 

yönetmeliklere ve genelgelere (hâkimler için 

 

idarî nitelikteki genelgelere) uygun olarak 

 

yapıp yapmadıklarını denetleme; görevlerinden 

 

dolayı veya görevleri sırasında suç işleyip 

 

işlemediklerini, hal ve eylemlerinin sıfat ve 

 

görevleri icaplarına uyup uymadığını araştırma 

 

ve gerektiğinde haklarında inceleme ve 

 

soruşturma işlemleri, ilgili dairenin teklifi ve 

 

Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu 

 

Başkanı’nın oluru ile Kurul müfettişlerine 

 

yaptırılır. Soruşturma ve inceleme işlemleri, 

 

hakkında soruşturma ve inceleme yapılacak 

 

olandan daha kıdemli hâkim veya savcı eliyle 

 

de yaptırılabilir (2010 Anayasa Değişikliği). 

 

 Kurulun meslekten çıkarma cezasına ilişkin 

 

olanlar dışındaki kararlarına karşı yargı 

 

mercilerine başvurulamaz (2010 Anayasa 

 

Değişikliği). 

 

 Kurula bağlı Genel Sekreterlik kurulur. Genel 

 

Sekreter, birinci sınıf hâkim ve savcılardan 

 

Kurulun teklif ettiği üç aday arasından Kurul 

 

Başkanı tarafından atanır. Kurul müfettişleri 

 

ile Kurulda geçici veya sürekli olarak 

 

çalıştırılacak hâkim ve savcıları, 

 

muvafakatlerini alarak atama yetkisi Kurula 

 

aittir (2010 Anayasa Değişikliği). 

 

 Adalet Bakanlığı’nın merkez, bağlı ve ilgili 

 

kuruluşlarında geçici veya sürekli olarak 

 

çalıştırılacak hâkim ve savcılar ile adalet 

 

müfettişlerini ve hâkim ve savcı mesleğinden 

 

olan iç denetçileri, muvafakatlerini alarak 

 

atama yetkisi Adalet Bakanı’na aittir (2010 

 

Anayasa Değişikliği). 

 

 Kurul üyelerinin seçimi, dairelerin oluşumu ve 

 

işbölümü, Kurulun ve dairelerin görevleri, 

 

toplantı ve karar yeter sayıları, çalışma usul ve 

 

esasları, dairelerin karar ve işlemlerine karşı 

 

yapılacak itirazlar ve bunların incelenmesi 

 

usulü ile Genel Sekreterliğin kuruluş ve 

 

görevleri kanunla düzenlenir (2010 Anayasa 

 

Değişikliği).  

 

 

 

NOT-1: Hâkim ve savcılar idari görevleri 

 

yönünden Adalet Bakanlığı’na bağlıdırlar. 

 

NOT-2: Adalet hizmetleri ile savcıların idari 

 

görevleri yönünden Adalet Bakanlığı’nca 

 

denetimi, adalet müfettişleri ile hakim ve savcı 

 

mesleğinden olan iç denetçiler; araştırma, inceleme 

 

ve soruşturma işlemleri ise adalet müfettişleri eliyle 

 

yapılır. Buna ilişkin usul ve esaslar kanunla 

 

düzenlenir (2010 Anayasa Değişikliği). 

 

ÖRNEK SORU 

 

Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun 

 

başkanı kimdir? 

 

A) Başbakan 

 

B) Adalet Bakanı 

 

C) Yargıtay Başkanı 

 

D) Danıştay Başkanı 

 

E) TBMM Başkanı 

 

 (2006/KPSS Ortaöğretim) 

 

 Cevap: B 

 

 

 

ÖRNEK SORU 

 

Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’yla ilgili 

 

aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır? 

 

A) Anayasa’da açıkça düzenlenmiştir. 

 

B) Kurulun başkanı, Adalet Bakanlığı 

 

müsteşarıdır. 

 

C) Adli ve idari yargı hâkim ve savcılarını 

 

mesleğe kabul etme, Kurulun yetkilerindendir. 

 

D) Kurul, seçimle gelen asıl üyeleri arasından bir 

 

başkan vekili seçer. 

 

E) Üyeler 4 yıl için seçilirler ve süresi biten üye 

 

yeniden seçilebilir. 

 

 (2008/KPSS Lisans) 

 

 Cevap: B 

 

 

 

ÖRNEK SORU 

 

1982 Anayasası’nda 5982 sayılı kanunla 2010 

 

yılında yapılan değişiklik sonrasında Hâkimler 

 

ve Savcılar Yüksek Kurulu kaç üyeden oluşur? 

 

A) 7 asıl, 5 yedek üye 

 

B) 11 asıl, 4 yedek üye 

 

C) 15 asıl üye 

 

D) 17 asıl üye 

 

E) 22 asıl, 12 yedek üye 

 

 (2010/KPSS Ortaöğretim) 

 

 Cevap: E 

 

 

 

ÖRNEK SORU 

 

Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun 

 

başkanı aşağıdakilerden hangisidir? 

 

A) Adalet Bakanı 

 

B) Adalet Bakanlığı Müsteşarı 

 

C) Kurulun en yaşlı üyesi 

 

D) Kurul üyelerinin kendi aralarından salt 

 

çoğunlukla seçeceği kişi 

 

E) Başbakan 

 

 (2010/KPSS Ortaöğretim) 

 

 Cevap: A 

 

 

 

1982 Anayasası’na Göre Yüksek 

 

Mahkemeler 

 

 Anayasa Mahkemesi 

 

 Yargıtay 

 

 Danıştay 

 

 Askeri Yargıtay 

 

 Askeri Yüksek İdare Mahkemesi 

 

 Uyuşmazlık Mahkemesi 

 

NOT: Sayıştay 1982 Anayasası’nda yer almakla 

 

birlikte yüksek mahkeme olarak 

 

düzenlenmemiştir. Yüksek Seçim Kurulu ve 

 

Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu da 

 

Anayasa’ya göre bir yüksek mahkeme değildir. 

 

ÖRNEK SORU 

 

2004 yılında yapılan değişiklikle, 

 

aşağıdakilerden hangisi, Anayasa’da düzenlenen 

 

yargı kurumları arasından çıkarılmıştır? 

 

A) Askeri Yüksek İdare Mahkemesi 

 

B) Devlet Güvenlik Mahkemeleri 

 

C) Sayıştay 

 

D) Danıştay 

 

E) Yargıtay 

 

 (2005/KPSS) 

 

 Cevap: B 

 

 

 

ÖRNEK SORU 

 

Aşağıdakilerden hangisi Anayasa’da sayılan 

 

Yüksek Mahkemelerden biri değildir? 

 

A) Uyuşmazlık Mahkemesi 

 

B) Ağır ceza mahkemesi 

 

C) Yargıtay 

 

D) Askeri Yargıtay 

 

E) Danıştay 

 

 (2006/KPSS Önlisans) 

 

 Cevap: B 

 

ANAYASA MAHKEMESİ 

 

 Anayasa Mahkemesi, “Anayasa Mahkemesi 

 

Kuruluş ve Yargılama Usulleri Hakkında 

 

Kanun”da belirlenmiş olan özel yargılama  

 

usullerini uygular. Mahkeme’nin çalışma 

 

esasları ve üyeleri arasındaki işbölümü kendi 

 

yapacağı içtüzükle düzenlenir. 

 

 Anayasa Mahkemesi, Anayasa’da düzenlendiği 

 

için, statüsünde değişiklik yapılması ancak 

 

Anayasa değişikliğiyle mümkündür. 

 

 

 

 Kuruluşu: 

 

 

 

 17 üyeden oluşur. 14 üye Cumhurbaşkanı 

 

tarafından, 3 üye TBMM tarafından seçilir 

 

(2010 Anayasa Değişikliği). 

 

 Türkiye Büyük Millet Meclisi; 2 üyeyi 

 

Sayıştay Genel Kurulu’nun kendi başkan ve 

 

üyeleri arasından, her boş yer için 

 

gösterecekleri üçer aday içinden, 1 üyeyi ise 

 

baro başkanlarının serbest avukatlar 

 

arasından gösterecekleri üç aday içinden 

 

yapacağı gizli oylamayla seçer (2010 Anayasa 

 

Değişikliği). 

 

 Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde yapılacak 

 

bu seçimde, her boş üyelik için ilk oylamada 

 

üye tam sayısının üçte iki (2/3) ve ikinci 

 

oylamada üye tam sayısının salt çoğunluğu 

 

aranır. İkinci oylamada salt çoğunluk 

 

sağlanamazsa, bu oylamada en çok oy alan iki 

 

aday için üçüncü oylama yapılır; üçüncü 

 

oylamada en fazla oy alan aday üye seçilmiş 

 

olur (2010 Anayasa Değişikliği). 

 

 

 

 Cumhurbaşkanı; 

 

 

 

 3 üyeyi Yargıtay, 

 

 2 üyeyi Danıştay, 

 

 1 üyeyi Askerî Yargıtay, 

 

 1 üyeyi Askerî Yüksek İdare Mahkemesi genel 

 

kurullarınca kendi başkan ve üyeleri arasından 

 

her boş yer için gösterecekleri üçer aday 

 

içinden, 

 

 En az ikisi hukukçu olmak üzere 3 üyeyi 

 

Yükseköğretim Kurulu’nun kendi üyesi 

 

olmayan yükseköğretim kurumlarının hukuk, 

 

iktisat ve siyasal bilimler dallarında görev 

 

yapan öğretim üyeleri arasından göstereceği 

 

üçer aday içinden, 

 

 4 üyeyi üst kademe yöneticileri, serbest 

 

avukatlar, birinci sınıf hâkim ve savcılar ile 

 

en az 5 yıl raportörlük yapmış Anayasa 

 

Mahkemesi raportörleri arasından seçer (2010 

 

Anayasa Değişikliği). 

 

 

 

 Yargıtay, Danıştay, Askerî Yargıtay, Askerî 

 

Yüksek İdare Mahkemesi ve Sayıştay genel 

 

kurulları ile Yükseköğretim Kurulu’ndan 

 

Anayasa Mahkemesi üyeliğine aday göstermek 

 

için yapılacak seçimlerde en fazla oy alan 3 

 

kişi aday gösterilmiş sayılır. Baro 

 

başkanlarının serbest avukatlar arasından 

 

gösterecekleri üç aday için yapılacak seçimde 

 

de en fazla oy alan 3 kişi aday gösterilmiş 

 

sayılır (2010 Anayasa Değişikliği). 

 

 Anayasa Mahkemesi’ne üye seçilebilmek için, 

 

45 yaşın doldurulmuş olması kaydıyla; 

 

yükseköğretim kurumları öğretim üyelerinin 

 

profesör veya doçent unvanını kazanmış, 

 

avukatların en az 20 yıl fiilen avukatlık 

 

yapmış, üst kademe yöneticilerinin 

 

yükseköğrenim görmüş ve en az 20 yıl kamu 

 

hizmetinde fiilen çalışmış, birinci sınıf hâkim 

 

ve savcıların adaylık dahil en az 20 yıl çalışmış 

 

olması şarttır (2010 Anayasa Değişikliği). 

 

 Anayasa Mahkemesi üyeleri arasından gizli 

 

oyla ve üye tam sayısının salt çoğunluğu ile 4 

 

yıl için bir Başkan ve iki başkanvekili seçilir. 

 

Süresi bitenler yeniden seçilebilirler (2010 

 

Anayasa Değişikliği). Anayasa Mahkemesi 

 

üyeleri asli görevleri dışında resmi veya özel 

 

hiçbir görev alamazlar. 

 

 Üyeliğin Sona Ermesi: 

 

 Anayasa Mahkemesi üyeleri 12 yıl için 

 

seçilirler. Bir kimse iki defa Anayasa 

 

Mahkemesi üyesi seçilemez (2010 Anayasa 

 

Değişikliği). 

 

 Anayasa Mahkemesi üyeleri 65 yaşını 

 

doldurunca emekliye ayrılırlar. Zorunlu 

 

emeklilik yaşından önce görev süresi dolan 

 

üyelerin başka bir görevde çalışmaları ve özlük 

 

işleri kanunla düzenlenir (2010 Anayasa 

 

Değişikliği). 

 

 Anayasa Mahkemesi üyeliği, bir üyenin 

 

hâkimlik mesleğinden çıkarılmayı gerektiren 

 

bir suçtan dolayı hüküm giymesi halinde 

 

kendiliğinden; görevini sağlık bakımından 

 

yerine getiremeyeceğinin kesin olarak 

 

anlaşılması halinde de, Anayasa Mahkemesi 

 

üye tam sayısının salt çoğunluğunun kararı ile 

 

sona erer. 

 

 

 

 Çalışma ve Yargılama Usulü: 

 

 Anayasa Mahkemesi, 2 bölüm ve Genel Kurul 

 

halinde çalışır. Bölümler, başkanvekili 

 

başkanlığında 4 üyenin katılımıyla toplanır 

 

(2010 Anayasa Değişikliği). 

 

 Genel Kurul, Mahkeme Başkanı’nın veya 

 

Başkanın belirleyeceği başkanvekilinin 

 

başkanlığında en az 12 üye ile toplanır (2010 

 

Anayasa Değişikliği). 

 

 Bölümler ve Genel Kurul, kararlarını salt 

 

çoğunlukla alır. Bireysel başvuruların kabul 

 

edilebilirlik incelemesi için komisyonlar 

 

oluşturulabilir (2010 Anayasa Değişikliği). 

 

 Siyasî partilere ilişkin dava ve başvurulara, 

 

iptal ve itiraz davaları ile Yüce Divan sıfatıyla 

 

yürütülecek yargılamalara Genel Kurulca 

 

bakılır, bireysel başvurular ise bölümlerce 

 

karara bağlanır (2010 Anayasa Değişikliği). 

 

 Anayasa değişikliğinde iptale, siyasî partilerin 

 

kapatılmasına ya da devlet yardımından yoksun 

 

bırakılmasına karar verilebilmesi için 

 

toplantıya katılan üyelerin üçte iki (2/3) oy 

 

çokluğu şarttır (2010 Anayasa Değişikliği). 

 

 Şekil bozukluğuna dayalı iptal davaları 

 

Anayasa Mahkemesi’nce öncelikle incelenip 

 

karara bağlanır. 

 

 Anayasa Mahkemesi’nin kuruluşu, Genel 

 

Kurul ve bölümlerin yargılama usulleri, 

 

Başkan, başkanvekilleri ve üyelerin disiplin 

 

işleri kanunla; Mahkemenin çalışma esasları, 

 

bölüm ve komisyonların oluşumu ve işbölümü 

 

kendi yapacağı içtüzükle düzenlenir (2010 

 

Anayasa Değişikliği). 

 

 Anayasa Mahkemesi Yüce Divan sıfatıyla 

 

baktığı davalar dışında kalan işleri dosya 

 

üzerinde inceler. Ancak, bireysel başvurularda 

 

duruşma yapılmasına karar verilebilir (2010 

 

Anayasa Değişikliği). Mahkeme ayrıca, gerekli 

 

gördüğü hallerde sözlü açıklamalarını dinlemek 

 

üzere ilgilileri ve konu üzerinde bilgisi olanları 

 

çağırabilir ve siyasî partilerin kapatılmasına 

 

ilişkin davalarda, Yargıtay Cumhuriyet 

 

Başsavcısından sonra kapatılması istenen siyasî 

 

partinin genel başkanlığının veya tayin edeceği 

 

bir vekilin savunmasını dinler. 

 

 GÖREVLERİ: 

 

 

 

A. İşlemlerin İptaline İlişkin Görevleri 

 

 

 

 Kanunların, 

 

 Kanun Hükmünde Kararnamelerin (olağan 

 

dönem), 

 

 TBMM içtüzüğünün hem şekil hem de esas 

 

(içerik) açısından Anayasa’ya aykırılığını 

 

inceler. 

 

 Anayasa değişikliklerini ise, sadece şekil 

 

bakımından inceler ve denetler. 

 

NOT: Parlamento kararları (dokunulmazlıkların 

 

kaldırılması, üyeliğin düşmesi kararları ve TBMM 

 

içtüzük değişiklikleri hariç), olağanüstü hal ve 

 

sıkıyönetim döneminde çıkarılan kanun hükmünde 

 

kararnamelerin ve milletlerarası antlaşmaların 

 

Anayasaya aykırılığı denetlenememektedir. 

 

 Tüzüklerin, Yönetmeliklerin iptali Anayasa 

 

Mahkemesi’nden istenemez. 

 

 İnkılâp kanunları da Anayasa Mahkemesi’nin 

 

denetimi dışındadır.